HỘI THẢO

 

Tái định cư trong các dự án phát triển: Cuộc sống người dân có tốt hơn?

Hội thảo lần 1 về Tái định cư lĩnh vực thủy điện Việt Nam

 

Viện Tư vấn phát triển (CODE) trân trọng thông báo và kính mời quý vị quan tâm đăng ký tham dự hội thảo “Tái định cư trong các dự án phát triển: Cuộc sống người dân có tốt hơn? Hội thảo lần 1 về tái định cư lĩnh vực thủy điện Việt Nam”; dự kiến được tổ chức ngày 30/3/2011 tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế - Số 11, Lê Hồng Phong, Quận Ba Đình, Hà Nội.

 

I. ĐẶT VẤN ĐỀ

 

Thực hiện chủ trương công nghiệp hóa, hiện đại hóa đất nước; trong nhiều năm qua các dự án phát triển công nghiệp đang được triển khai trên khắp mọi miền đất nước, kéo theo sự chuyển đổi mục đích sử dụng diện tích lớn đất đai và tái định cư (TĐC) cuộc sống cho người dân bị thu hồi đất. Theo thống kê của Bộ Tài nguyên và Môi trường giai đoạn 2001 - 2007 tổng số đất nông nghiệp bị thu hồi, chuyển sang đất phi nông nghiệp trên cả nước trên 500 nghìn ha, trong đó chuyển đổi đất lúa trên 335

ngàn ha. Một trong những loại hình công nghiệp có diện tích thu hồi đất đai và TĐC lớn là các công trình thủy điện.

 

Trong ba thập kỷ qua, Việt Nam đã và đang nhanh chóng xây dựng hàng chục công trình thủy điện lớn và hàng trăm các công trình thủy điện vừa và nhỏ tại khắp các tỉnh trung du, miền núi. Thống kê cho thấy giai đoạn 1995- 2009, đã có 22 công trình lớn được xây dựng trên cả nước, chiếm dụng tới 81.622 ha đất và buộc phải di dời, TĐC 39.777 hộ gia đình với 193.780 nhân khẩu. Trong đó số hộ nghèo và là

đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tới 85% (Bộ NN và PTNT, 2010).

 

Để đảm bảo cuộc sống và quyền lợi của người dân bị di dời, Nhà nước đã có những chính sách quy định về thu hồi đất đai, TĐC như Nghị định 90/1994/NĐ- CP, Nghị định 22/1998/NĐ-CP, Nghị định số 197/2004/NĐ-CP, và một số nghị định bổ sung như Nghị định 84/2007/NĐ-CP, Nghị định 69/2009/NĐ-CP và gần đây là quyết định số 34/QĐ-TTg của Thủ tướng về “Quy định về bồi thường, TĐC trong các dự án thủy lợi, thủy điện”. Khẳng định chung trong những văn bản này là phải đảm bảo cuộc sống của người dân sau khi TĐC phải tốt hơn hoặc bằng nơi ở cũ.

 

Tuy nhiên, trên thực tế đã có nhiều nghiên cứu và bài báo phản ánh thực trạng cuộc sống vô cùng khó khăn của người dân ở nhiều vùng TĐC trên cả nước do các chính sách, quy định về công tác quản lý và tổ chức thực hiện di dời TĐC vẫn còn nhiều bất cập, chưa đáp ứng được nhu cầu thực tiễn cuộc sống của người dân. Các cộng đồng TĐC luôn bị rơi vào tình trạng thiếu việc làm, mất ổn định về sinh kế, các giá trị văn hóa dân tộc bị mai một, tệ nạn xã hội gia tăng, và cuối cùng là nguy cơ bị lề hóa khỏi quá trình phát triển… Những bất cập này không chỉ là hiện tượng đơn lẻ ở một vài dự án thủy điện, mà là tình trạng phổ biến chung trong hầu hết các dự án di dân, TĐC thủy điện trên cả nước. Trong thời gian tới tiến trình thu hồi đất đai, TĐC trong các dự án phát triển, dự án thủy điện, thủy lợi ngày càng tăng lên. Chỉ tính riêng 21 công trình thủy điện đã được phê duyệt trong tổng sơ đồ điện VI đã có quy mô di

dân TĐC lên đến hơn 61.570 người, trong đó đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 90,5%.

 

Để có những ý kiến đóng góp tích cực cho vấn đề này, Viện Tư vấn phát triển (CODE) dự kiến sẽ tổ chức Hội thảo với chủ đề “Tái định cư trong các dự án phát triển: Cuộc sống người dân có tốt hơn? Hội thảo lần 1 về tái định cư lĩnh vực thủy điện Việt Nam”. Hội thảo mong muốn tạo cơ hội để các nhà nghiên cứu, các tổ chức phi chính phủ và cộng đồng địa phương gặp gỡ, trao đổi những kết quả nghiên cứu thực tiễn và những đề xuất chính sách đối với các nhà quản lý về vấn đề này nhằm góp phần nâng cao chất lượng hoạch định chính sách, nhằm đảm bảo công bằng xã hội và cuộc sống của người dân bị di dời như chủ trương của Nhà nước đã đề ra.

 

II. MỤC TIÊU VÀ NỘI DUNG HỘI THẢO

 

II. 1. Mục tiêu

 

1. Có được một bức tranh đầy đủ về thực tế về các hoạt động TĐC các dự án phát triển nói chung và dự án thủy điện nói riêng ở Việt Nam;

 

2. Có được các ý kiến phân tích, đánh giá về những thành quả cũng như những bất cập về quy trình thực hiện và chính sách di dân TĐC ở Việt Nam;

 

3. Có được các ý kiến đóng góp, tham vấn về qui trình thực hiện và giải pháp chính sách để thực hiện tốt công tác TĐC, đảm bảo cuộc sống của người dân TĐC tốt và bền vững hơn.

 

II.2. Nội dung: Hội thảo sẽ trình bày và thảo luận các nội dung chủ yếu sau đây:

 

1. Mô tả và phân tích thực trạng cuộc sống của cộng đồng TĐC trong các dự án thủy điện Việt Nam;

 

2. Trình bày những quan điểm định hướng chính sách chủ yếu của Việt Nam về TĐC. Phân tích những điểm mạnh và những bất cập về phương pháp tổ chức thực hiện và chính sách TĐC hiện hành;

 

3. Đề xuất giải pháp khắc phục hậu quả hậu TĐC thủy điện và bài học kinh nghiệm về qui trình, giải pháp thực hiện di dân TĐC cho các dự án TĐC khác ở Việt Nam.

 

III. PHƯƠNG PHÁP TỔ CHỨC HỘI THẢO

 

Hội thảo sẽ được tổ chức vào ngày 30/3/2011 tại Hà Nội. Để đạt được mục tiêu đề ra, Ban tổ chức kính mời các tổ chức, cá nhân đăng ký tham dự hội thảo theo các hình thức:

 

1. Tham dự và gửi bài tham luận cho hội thảo

 

2. Đăng ký chỉ tham dự hội thảo

 

3. Chỉ gửi bài tham luận cho hội thảo

 

IV. ĐĂNG KÝ THAM DỰ

 

Quý vị đại biểu quan tâm đến hội thảo xin gửi đăng ký tham dự hội thảo (theo mẫu đính kèm) trước ngày 15 tháng 3 năm 2011.

 

Quý vị đại biểu có tham luận (theo các nội dung nêu trên) xin gửi bản đề cương (khoảng ½ trang) trước ngày 28 tháng 2 năm 2011 và báo cáo đầy đủ trước ngày 10 tháng 3 năm 2011 để Ban tổ chức nghiên cứu, thẩm định. Ban tổ chức hội thảo sẽ gửi thư mời đến quý vị đại biểu trước ngày 20 tháng 3 năm 2011.

 

Trên cơ sở các báo cáo gửi về, Ban tổ chức sẽ lựa chọn một số bài tiêu biểu để trình bày tại hội thảo. Diễn giả sẽ được Ban tổ chức liên hệ để chuẩn bị bài trình bày bằng power point (thời lượng trình bày 20 phút – tối đa 30 slides). Diễn giả trình bày gửi power point tới Ban tổ chức trước ngày 25 tháng 3 năm 2011.

 

Mọi thông tin chi tiết và đăng ký tham dự hội thảo xin liên hệ:

 

Viện Tư vấn phát triển (CODE)

 

Số 12C, đường Phạm Huy Thông, Ba Đình, Hà Nội.

 

Email: bqbinh@codeinter.org hoặc code@codeinter.org

 

Điện thoại: 04.37711173/ 090405382 (anh Bùi Quang Bình)

 

V. TÀI CHÍNH THAM DỰ HỘI THẢO

 

Đại biểu tham dự hội thảo tự chịu trách nhiệm về chi phí đi lại, ở (nếu có). Ban tổ chức hội thảo trang trải chi phí phòng hội thảo, ăn trưa và nước uống giờ nghỉ giải lao. Các đại biểu có bài tham luận được đưa vào kỹ yếu hội thảo sẽ được Ban tổ chức hỗ trợ thù lao viết bài. Các đại biểu được trình bày tại hội thảo sẽ được Ban tổ chức hỗ trợ chi phí đi lại, ăn ở (nếu có) và thù lao viết bài.                      

 

Rất mong sự quan tâm, tham dự và đóng góp của quý vị.

 

Xin trân trọng cảm ơn!

 

KT. VIỆN TRƯỞNG

PHÓ VIỆN TRƯỞNG

 

Phạm Quang Tú