Theo chương trình, Chủ tịch HĐDT K'sor Phước đọc Báo cáo kết quả giám sát Việc thực hiện di dân, tái định cư dự án thủy điện Sơn La, báo cáo nêu rõ: Sau gần 8 năm triển khai thực hiện Nghị quyết của QH về chủ trương đầu tư dự án nhà máy thủy điện Sơn La (năm 2001), hệ thống các văn bản về cơ chế, chính sách thực hiện dự án đã được ban hành đồng bộ. Với khối lượng công việc rất lớn, nhưng tính đến nay, công tác di dân, tái định cư cơ bản bảo đảm yêu cầu kịp thời cho các mốc chính. Bà con nhân dân các địa phương nơi phải di dân, tái định cư đều tích cực ủng hộ chủ trương đúng đắn về xây dựng thủy điện Sơn La, chấp nhận khó khăn của việc di dời đến nơi ở mới, vì dòng điện tương lai của đất nước...

Tuy nhiên, Báo cáo kết quả giám sát cũng chỉ rõ, nhìn chung việc điều chỉnh, bổ sung quy hoạch tổng thể cũng như các cơ chế, chính sách, nhất là cơ chế đặc thù trong thu hồi đất, giao đất ở, đất sản xuất nông nghiệp còn chậm. Việc giao đất sản xuất mới đạt gần 40% so với số hộ đã di chuyển đến nơi tái định cư. Việc cân đối bố trí vốn bảo đảm theo kế hoạch đạt yêu cầu, nhưng công tác giải ngân còn chậm, mới đạt 57,8% kế hoạch...

Theo Nghị quyết của QH, một trong những yêu cầu đặt ra đối với công tác di dân, tái định cư là "bảo đảm cho nhân dân phải di dời sớm ổn định và có điều kiện sống tốt hơn nơi cũ". Tuy nhiên, qua thực tế giám sát cho thấy công tác di dân, tái định cư chưa bảo đảm được yêu cầu này. Một trong những tồn tại nổi lên, được nhiều Ủy viên UBTVQH tập trung phân tích, đóng góp ý kiến là nơi ở mới của bà con rất khó khăn về đất sản xuất. Nếu trước đây, bà con sinh sống ở những nơi có nhiều đất trồng lúa nước, thì nay, khi chuyển đến nơi ở mới, diện tích đất được bố trí ít hơn rất nhiều và không phù hợp với phong tục tập quán sản xuất của bà con. Thống kê của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đưa ra con số 8.107 ha diện tích đất nông nghiệp bị mất, trong đó đất chuyên trồng lúa là 1.810 ha, đất trồng màu là 2.186 ha. 

Về cuộc sống của hộ đồng bào, ĐB Phùng Quốc Hiển cho biết, mặc dù đã có chính sách hỗ trợ, chuyển đổi cơ cấu kinh tế, nhưng thực tế để thay đổi tập quán sinh hoạt và sản xuất của đồng bào là công việc không dễ dàng. Do vậy, cùng với việc giải quyết những tồn tại, hạn chế của công tác di dân, tái định cư thủy điện Sơn La, thì Chính phủ và các bộ, ngành hữu quan cũng cần tính toán đến bài toán "hậu tái định cư". Đây không phải là câu chuyện của 1, 2 năm mà có thể là của nhiều năm nữa về sau. Đồng quan điểm, ĐB Nguyễn Văn Thuận đề nghị, trong Nghị quyết cần xác định rõ trách nhiệm của Chính phủ, các bộ, ngành ở Trung ương và địa phương trong thực hiện di dân, tái định cư. Từ đó, đưa ra những giải pháp tháo gỡ cụ thể, quyết tâm hoàn thành công tác di dân, tái định cư trước tháng 7/2010, kịp phục vụ việc phát điện tổ máy số 1 của Nhà máy thủy điện Sơn La vào cuối năm 2010- sớm hơn 2 năm theo kế hoạch đã đề ra.

Buổi chiều, dưới sự điều khiển của Phó Chủ tịch QH Uông Chu Lưu, UBTVQH đã cho ý kiến về dự án Pháp lệnh chi phí giám định, định giá trong tố tụng dân sự và tố tụng hành chính.

Hôm nay, 16/4, các đại biểu cho ý kiến về việc tiếp thu, chỉnh lý những vấn đề lớn còn ý kiến khác nhau của dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật hình sự; dự án Luật lý lịch tư pháp.   

Quốc Thái